Kısaca
Inlay ve onlay, büyük madde kaybı olan dişlerde dişin dışarıda üretilip yapıştırılan, seramik veya kompozit parçalarla onarılmasıdır. Inlay dişin içindeki boşluğu, onlay ayrıca bir veya daha fazla tüberkülü örter. Kuronla karşılaştırıldığında genellikle daha az diş dokusu kaldırılır. Ankara Çankaya’da Dt. Can Kılıçaslan seçimi kalan diş dokusuna göre yapar.
Yazar: Dt. Can KılıçaslanSon inceleme: 9 Kasım 2026Son güncelleme: 9 Kasım 2026
Büyük dolgulu dişe onlay mı, kuron mu?
Kalan diş duvarları yeterince kalın ve sağlamsa onlay, dişin sağlam bölümlerini koruyarak onarım sağlayabilir. Duvarlar çok inceyse veya diş çatlaksa kuron daha uygun olabilir. Karar, muayenede dişin kalan dokusuna bakılarak verilir.
Araştırmalar ne gösteriyor?
Seramik inlay, onlay ve overlay restorasyonları inceleyen bir sistematik derlemede, CAD/CAM ile üretilenlerde tahmini sağkalım 5 yılda yüzde 97, 10 yılda yüzde 89 bulunmuştur.1 Yazarlar, üretim yönteminden bağımsız olarak bu restorasyonların yüksek sağkalım gösterdiğini bildirir. Bu rakamlar çalışma sonuçlarıdır, kişisel öngörü veya garanti değildir.
Inlay ve onlay hakkında
Doğrudan dolgu ağızda şekillendirilir; büyük boşluklarda dayanımı ve kenar uyumu zorlaşabilir. Inlay ve onlay ise ölçü veya dijital tarama üzerinden laboratuvarda ya da CAD/CAM ile üretilir ve dişe yapıştırılır. Kuron dişi çepeçevre sararken onlay yalnızca gereken bölümü örter; bu da sağlam diş dokusunun korunmasına yardım eder.
Inlay veya onlay için dişe nasıl bakılır?
- Kalan diş duvarlarının kalınlığı ve sağlamlığı
- Eski dolgu, çürük veya çatlak
- Kanal tedavisi durumu
- Kapanış ve çiğneme yükü
- Sıkma veya gıcırdatma öyküsü
Inlay-onlay yerine hangi seçenekler var?
Inlay ve onlay nasıl yapılır?
Sıra ve gereklilik kişiye göre değişebilir.
Muayene
Dişin kalan dokusu, eski dolgu ve kapanış değerlendirilir; gerekirse röntgen alınır.
Hazırlık
Eski dolgu ve çürük temizlenir, diş restorasyona uygun biçimde hazırlanır.
Kayıt
Ağız içi tarama veya ölçü alınır; gerekirse geçici dolgu yapılır.
Üretim
Parça seramik veya kompozitten, laboratuvarda veya CAD/CAM ile üretilir.
Yapıştırma
Uyum ve kapanış kontrol edilip parça dişe yapıştırılır.
Inlay ve onlayın sınırları neler?
- Kalan diş duvarları çok inceyse kuron daha uygun olabilir.
- Seramik kırılabilir; kenarda çürük gelişebilir.
- Sıkma varsa koruyucu plak gerekebilir.
- Genellikle birden fazla görüşme gerekir.
Inlay ve onlay nasıl korunur?
- Günlük fırçalama ve dişler arası temizlik
- Sert cisimleri ısırmaktan kaçınmak
- Sıkma varsa gece plağı kullanmak
- Düzenli kontrol
Sık sorulanlar
Inlay ve onlay nedir?
Büyük dolgularda ağızda şekillendirilen dolgunun dayanımı ve kenar uyumu zorlaşabilir. Inlay ve onlay dışarıda üretildiği için bu bölgelerde daha kontrollü bir onarım sağlayabilir.
Onlay ile kuron arasındaki fark nedir?
Onlayda dişin sağlam duvarları korunur, yalnızca zayıf bölüm örtülür. Duvarlar çok inceyse veya diş çatlaksa kurona geçeriz.
Bilimsel kaynaklar
- Sampaio FBWR, Özcan M, Gimenez T, et al. (2019). Effects of manufacturing methods on the survival rate of ceramic and indirect composite restorations: A systematic review and meta-analysis. Journal of Esthetic and Restorative Dentistry, 31(6):561-571. PubMed